ทำไมหิ่งห้อยถึงมีแสงวิบวับ

Your ads will be inserted here by

Easy Plugin for AdSense.

Please go to the plugin admin page to
Paste your ad code OR
Suppress this ad slot.

firefly

          หิ่งห้อย (Fire fly) จัดเป็นแมลงขนาดเล็กถึงกลางที่สามารถผลิตแสงได้ ซึ่งเป็นแสงแบบชีวภาพ โดยจะกะพริบแสงให้เห็นชัดเจนในเวลากลางคืน หิ่งห้อย หรือในภาษาถิ่นทางภาคใต้เรียกว่า “หญิงฮอย” และมีชื่อเรียกอื่น ๆ เช่น แมงแสง แมงคาเรือง แมงทิ้งถ่วง  แมงหิงห้อย  หนอนเรืองแสง และแมงแสง เป็นต้น บริเวณที่พบหิ่งห้อยมักอยู่ในพื้นที่เขตร้อนชื้นแถบเอเชีย และอเมริกากลางตลอดจนอเมริกาใต้ (ภาพประกอบจาก http://images.thaiza.com/)

หิ่งห้อยเป็นแมลงปีกแข็งขนาดเล็กหรือขนาดกลางในวงศ์แลมพายริดี (Lampyridae) เป็นด้วงที่มีลําตัวอ่อนและปีกอ่อน ตัวเต็มวัยเป็นแมลงปีกแข็งที่อยู่ในกลุ่มเดียวกับแมลงเต่าทอง แตกต่างกันตรงที่หิ่งห้อยมีปีกแข็งเพียงคู่เดียว แต่แมลงเต่าทองจะมีปีกอ่อนซ้อนอยู่กับปีกแข็งด้วย หิ่งห้อยมีลักษณะลําตัวยาวรี ตัวเต็มวัยของหิ่งห้อยเพศผู้มีปีกเสมอ ส่วนเพศเมียมีทั้งชนิดที่มีปีกและชนิดไม่มีปีก ซึ่งมีลักษณะเป็นตัวหนอน หิ่งห้อยที่มีปีกมีลําตัวยาวตั้งแต่ 4-25 มิลลิเมตรแล้วแต่ชนิด ส่วนเพศเมียที่เป็นตัวหนอนอาจมีลําตัวยาวถึง 100 มิลลิเมตร

หิ่งห้อยเพศผู้จะมีอวัยวะที่ใช้ทำหน้าที่เรืองแสงบริเวณปล้องที่ 7 และ 8 ของส่วนท้อง ส่วนเพศเมียจะอยู่ปล้องที่ 8 เพียงปล้องเดียว แสงกระพริบจากหิ่งห้อยเกิดจากปฏิกิริยาเคมีของสาร Luciferin ที่หิ่งห้อยผลิตขึ้นมา พร้อมเข้าทำปฏิกิริยากับออกซิเจนในอากาศบริเวณหลอดลมโดยมีเอนไซม์ Luciferase เป็นตัวเร่งปฏิกิริยา ซึ่งจะใช้พลังงาน ATP และอิออนแมกนีเซียมในของเหลวที่หลั่งออกมา จนเกิดเป็นแสงกะพริบขึ้น โดยมีลักษณะของแสงเป็นสีเหลืองอมเขียว ไม่มีความร้อน เมื่อมองเห็นจะรู้สึกเย็นตา ปริมาณแสงสว่างที่เกิดขึ้นนับว่าน้อยมาก คือมีความสว่างประมาณ 1 ใน 1000 ของแสงจากแสงเทียนไขธรรมดา ทั้งนี้ แสงของหิ่งห้อยจะมีลักษณะว้าบ ๆ เพราะแสงสว่างจะขึ้นอยู่กับการหายใจของหิ่งห้อย จังหวะหายใจเข้าแสงจะติด จังหวะหายใจออกแสงจะดับ และความแรงของแสงกะพริบยังขึ้นอยู่กับอุณหภูมิจากสภาพแวดล้อมภายนอกอีกด้วย

การที่หิ่งห้อยทำให้เกิดแสงกะพริบ ถือเป็นการสื่อสารเพื่อการหาคู่เพื่อผสมพันธุ์เป็นหลัก ซึ่งเพศผู้มักจะออกบินปล่อยแสงกะพริบเหนือพุ่มไม้เตี้ยๆ หรือจับตามกอหญ้าเพื่อเรียกความสนใจจากเพศเมีย และหากเพศเมียเกิดความสนใจ และต้องการที่จะเข้าผสมพันธุ์ ก็จะตอบรับด้วยการกะพริบแสงเป็นจังหวะที่ช้ากว่าเพศผู้

ดังนั้นการกะพริบแสงของหิ่งห้อยจึงมีความสําคัญเป็นอย่างมาก ถือเป็นตัวกําหนดจํานวนประชากรหิ่งห้อยแต่ละชนิด มีข้อสันนิษฐานว่าสาเหตุที่เราสามารถพบหิ่งห้อยบางชนิดได้มากกว่าชนิดอื่นในพื้นที่เดียวกันนั้น เป็นเพราะหิ่งห้อยชนิดนั้นมีช่วงของแสงและการกะพริบแสงเป็นจังหวะสัญญาณชัดเจนกว่าหิ่งห้อยชนิดอื่น ๆ จึงมีโอกาสพบเจอคู่และสืบพันธุ์ได้มากกว่า

ปัจจุบันหิ่งห้อยหาดูได้ยาก เด็ก ๆ รุ่นหลังจึงไม่ค่อยรู้จักสัตว์ชนิดนี้มากนัก เพราะหิ่งห้อยลดจำนวนลงเป็นอย่างมาก ด้วยความเสื่อมโทรมของธรรมชาติที่ทวีความรุนแรงมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง ถึงเวลาที่เราจะต้องช่วยกันฟื้นฟูธรรมชาติให้ดีขึ้น เพื่อให้หิ่งห้อยกลับมาเปล่งแสงสวยงามยามค่ำคืนอีกครั้ง

แหล่งที่มาของบทความ

  1. http://pasusat.com
  2. http://www.vcharkarn.com/varticle/42437
  3. http://www.kroobannok.com/18791
  4. https://www.dek-d.com/board/view/2504180/
  5. http://th.wikipedia.org/wiki/หิ่งห้อย
  6. http://en.wikipedia.org/wiki/Firefly
  7. http://www.rspg.org/firefly/ff1.htm
  8. https://www.myfirstbrain.com/student_view.aspx?ID=74552

แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับเรื่องนี้

ใส่ความเห็น